- Araç Kiralama
- Rehber
Araç Kiralama Yetki Belgesi: 2027 Şartları
Rent a car için yetki belgesi 1 Ocak 2027'de zorunlu: kaç araç, yaş ve kilometre sınırı, MYK belgesi, başvuru, mevcut işletmelere süre ve depozito kuralları.
Ticaret Bakanlığının Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmeliği 15 Ağustos 2026'da Resmî Gazete'de yayımlandı ve 1 Ocak 2027'de yürürlüğe giriyor. Yönetmeliğin ilk cümlesi sektörün çalışma biçimini değiştiriyor: yetki belgesi olmadan ticari olarak araç kiralanamıyor. Bakanlık aksini tespit etmedikçe her kiralama ticari faaliyet sayılıyor (madde 5).
Bugün faaliyette olan işletmelerin yetki belgesini 1 Temmuz 2027'ye kadar alması gerekiyor. Belgenin şartları kolay değil: asgari araç sayısı, araç yaşı ve kilometresi, elektrikli ya da hibrit araç kotası ve tezgâhta çalışan herkes için mesleki yeterlilik belgesi. Aşağıda şartları, mevcut işletmelere tanınan süreleri ve yönetmeliğin günlük kiralamada değiştirdiği kuralları madde numaralarıyla topladık. Yazı 3 Kasım 2026'daki mevzuata göre hazırlandı.
Yönetmelik kimi kapsıyor?
Kapsamda motorlu kara taşıtı kiralayan gerçek ve tüzel kişi tacirler ile esnaf ve sanatkârlar var; şahıs işletmesi de, şirket de. Araç sınıfı olarak otomobiller (M1, M1G) ve hafif ticari araçlar (N1, N1G) sayılıyor.
Kapsam dışında kalanlar (madde 2/2):
- 30 gün ve daha uzun süreli kiralamalar,
- kiracısı tüketici olmayan kısa süreli kiralamalar, yani şirketlere yapılan kiralamalar,
- dakikalık ya da saatlik paylaşımlı araç kiralama,
- kamp aracı kiralama.
Yalnız kurumsal müşterilere ve uzun dönemli kiralama yapıyorsanız yönetmeliğin kapsamı dışında kalıyor olabilirsiniz. Karışık çalışıyorsanız, yani hem bireysel müşteriye günlük hem şirketlere uzun dönem kiralıyorsanız, günlük kiralama için yetki belgesi gerekiyor. Sınırda kalan durumunuzu il ticaret müdürlüğüne yazılı sorun.
Yetki belgesinin şartları
Belgeyi işletmenin bulunduğu ildeki ticaret il müdürlüğü veriyor. Şartlar üç grupta (madde 6):
| Grup | Şart |
|---|---|
| İşletme | Gelir ya da kurumlar vergisi mükellefi olmak · meslek odasına kayıtlı olmak · oda ve vergi kaydında faaliyet konusu olarak araç kiralamanın bulunması · iş yerinin başka bir ticari iş ya da ikamet için kullanılmaması (yetkili satıcılık, sigortacılık, yol yardım, çekici, lastik ve aksesuar satışı hariç) |
| Sorumlu kişi | 18 yaşını doldurmuş, en az ilköğretim mezunu · iflas etmemiş ya da itibarı iade edilmiş · sayılan suçlardan hüküm giymemiş · mesleki yeterlilik belgesi sahibi |
| Araçlar | Bakanlığın Bilgi Sistemine kayıtlı · asgari sayıda · model yılına göre 6 yaşından büyük değil · elektrikli araçta 300 bin, diğerlerinde 180 bin kilometreyi aşmamış · ağır hasar kaydı yok · muayenesi geçerli · zorunlu trafik sigortası var |
İş yeri şartı ev ofisini ve sanal ofisi fiilen dışlıyor: kiralama yaptığınız yer konut olarak ya da başka bir işle ortak kullanılamıyor. Bir sigorta acentesinin ya da yetkili satıcının içinde kiralama yapmak ise istisnalarda sayılıyor.
En az kaç araç gerekiyor?
Rent a car açmak isteyenlerin en çok sorduğu soru buydu ve şimdiye kadar ulusal bir cevabı yoktu. Yönetmelik ilk kez bir alt sınır koyuyor:
| İşletmenin yeri | Asgari araç | İşletme adına tescilli | Hibrit ya da elektrikli |
|---|---|---|---|
| Büyükşehir olan bir ilin nüfusu 30 bini geçen ilçesi | 10 | En az 5 | En az 2; biri Türkiye'de üretilmiş |
| Nüfusu 30 bini geçmeyen ilçe ya da büyükşehir olmayan il | 5 | En az 2 | Yönetmelikte sayı yok (büyükşehir olmayan iller için Bakanlık belirleyebilir) |
İşletme adına tescilli olmayan araçlar kiralama yoluyla, örneğin operasyonel kiralamayla sağlanabiliyor. Nüfus için TÜİK'in bir önceki yılın son gününe ait verisi esas alınıyor. Şube açarsanız asgari araç sayısını her şube için ayrıca sağlamanız gerekiyor.
Büyükşehirdeki bir işletme için örnek: 10 araçlık filonun en az 5'i işletme adına tescilli, en az 2'si hibrit ya da tam elektrikli ve bu ikisinden biri yerli üretim olmalı. Altı yaşından büyük ya da 180 bin kilometreyi geçmiş araç bu sayıya girmiyor; böyle bir araç kiraya da verilemiyor (madde 15).
Mesleki yeterlilik belgesi herkes için
Kiralama sorumlusunun Mesleki Yeterlilik Kurumunun onayladığı "motorlu kara taşıtı kiralama danışmanı (Seviye 4)" belgesine sahip olması gerekiyor. Yönetmelik bununla kalmıyor: belgesi olmayan kişi kiralama sorumlusu ya da danışmanı olarak çalıştırılamıyor (madde 17/7). Danışman, işletmeye sözleşmeyle bağlı kiralama personeli olarak tanımlanıyor. Pratikte tezgâhta sözleşme yapan, aracı teslim eden herkes bu belgeyi almalı.
Mevcut işletmelere tanınan muafiyetler bu şartı kapsamıyor. Ekibinizi 2027'nin ilk yarısında sınava hazırlamaya şimdiden başlayın.
Başvuru nasıl yapılıyor?
Başvuru, şartları gösteren belgelerle birlikte Bakanlığın Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi üzerinden yapılıyor. Başka kurumların elektronik sistemlerinden alınabilen belgeler oradan çekiliyor. Şartları taşıyan işletmeye başvurudan itibaren on gün içinde belge düzenleniyor; ret hâlinde gerekçe sistemde yazıyor (madde 7). Belgenin ücreti yönetmelikte yazmıyor.
Belge işletmeye özgü, devredilemiyor. Unvan, adres ya da işletme sahibinde değişiklik olursa otuz gün içinde tadil başvurusu yapılıyor. Şartlardan birini kaybeden, uyarıya rağmen aykırılığı gidermeyen ya da aynı takvim yılında aykırılığı tekrarlayan işletmenin belgesi iptal ediliyor. Aykırılık yüzünden iptal edilen işletmeye ve sahibinin diğer işletmelerine bir yıl belge verilmiyor (madde 9).
Bilgi Sistemine kayıt bir kerelik değil: belge alındıktan sonra satın aldığınız ya da kiraladığınız her araç kiraya verilmeden önce sisteme kaydediliyor, elden çıkan araç sistemden siliniyor (madde 20). Bu sistem Emniyetin KABİS'inden ayrı; kiracı bildirimi KABİS'te devam ediyor. Ayrıntı KABİS nedir yazısında.
Bugün faaliyette olan işletmeler için takvim
Geçiş hükmü (geçici madde 1) mevcut işletmelere üç kolaylık tanıyor:
- Yetki belgesi 1 Temmuz 2027'ye kadar alınabiliyor.
- 15 Ağustos 2026 itibarıyla kiralama faaliyetine ilişkin vergi ya da oda kaydı olan ve faaliyetini kesintisiz sürdüren işletmede eğitim, iflas ve adli sicil şartları aranmıyor. Mesleki yeterlilik belgesi şartı ise duruyor.
- 1 Ocak 2027 itibarıyla kaydı olan işletmeye asgari araç sayısı, araç yaşı ve kilometre şartları ile araç güvenlik standardı şartı 1 Ocak 2028'e kadar uygulanmıyor.
Bakanlık bu süreleri bir yıla kadar uzatabiliyor. İlan ve aracı platformlara yönelik yükümlülükler de 1 Ocak 2028'de başlıyor; o tarihe kadar yetki belgesi almayan işletmenin platform üyeliği sonlandırılıyor.
Bu yıl içinde açılacak bir işletme için tarih önemli: 1 Ocak 2027'den önce kiralama faaliyeti için vergi ya da oda kaydını yaptıran ve faaliyetini kesintisiz sürdüren işletme, araç sayısı ve yaş şartlarından 2028'e kadar yararlanıyor. 2027'de açılan işletme ise ilk günden bütün şartları sağlamak zorunda. Kuruluş adımlarını rent a car açmak için gerekenler yazısında sıraladık.
Günlük kiralamada değişen kurallar
Yönetmelik yalnız belge şartı getirmiyor; tüketiciye yapılan kısa süreli kiralamanın kurallarını da yazıyor. Sözleşme şablonunuzu, fiyat listenizi ve teslim düzeninizi etkileyenler:
| Konu | Kural | Madde |
|---|---|---|
| Sözleşme | Taşıt tesliminden önce kiracıya verilir; yetki belgesi, MERSİS ve vergi numarası, kiracının TC kimlik ve ehliyet bilgisi (yabancıda pasaport ülkesi ve numarası), aracın kilometre ve yakıt seviyesi, her hizmetin bedeli, depozito, kasko muafiyeti, geçiş ücretleri ve trafik cezaları sözleşmede yazar | 10 |
| Ön bilgilendirme | Sözleşmeden önce yazılı ya da elektronik ön bilgilendirme yapılır | 10/2 |
| Teslim ve iade belgesi | Teslimde mevcut hasarı, iadede iade anındaki durumu gösteren belge düzenlenir ve kiracıya verilir. Belge düzenlenmeyen kiralamada hasar bedeli istenemez | 12, 16/6 |
| Depozito | 6 gün ve altında en çok 3 günlük, 7–29 günde en çok 7 günlük kira bedeli · çek, senet, teminat mektubu alınamaz · iadeden sonra 7 gün içinde geri verilir · olağan aşınma ve teslimde kolayca görülemeyen çizik için kesinti yapılamaz | 14 |
| Hasar | Kiracıdan hasar bedeli istemek için bağımsız ekspertiz raporu şart; işletmenin kendi personelinin ya da bağlantılı kişilerin raporu geçmez · değer kaybı ancak anlaşma, sigorta tahkim kararı ya da mahkeme kararıyla istenebilir | 16/5, 16/9 |
| Güvence | Kira süresince kiracının ve ek sürücünün hasar sorumluluğu işletme tarafından güvenceye alınır (kaskoyla yapılabilir); alkol, kırmızı ışık, kasıt gibi sayılan haller hariç · kiralama ek sigorta satın alma şartına bağlanamaz | 16/10, 17/3 |
| Kilometre | Kilometre sınırı konacaksa en az: saatlik kiralamada 20 km, 1–6 günlükte günlük 150 km, 7–29 günlükte günlük 100 km | 13/2 |
| Gecikme | Bir saate kadar geç iade için bedel alınamaz | 13/8 |
| Rezervasyon | Ön ödemeli rezervasyon kiracı tarafından bedelsiz iptal edilebilir; teslimden önceki son 24 saatte iptalde en çok bir günlük kira bedeli alınabilir; iadeler 7 günde yapılır | 11/7 |
| Segment | Rezerve edilen segmentte araç yoksa ek bedelsiz eş değer ya da üst segment verilir | 12/2 |
| Bakım | Kira süresinde gereken periyodik bakım işletmece yaptırılır, süresi bedelsiz kira süresine eklenir | 17/4 |
| Saklama | Kira sözleşmeleri ve ilgili belgeler 5 yıl saklanır | 21 |
Yönetmeliğe aykırılıkta Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 12. maddesi ve Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 18. maddesindeki idari para cezaları uygulanıyor (madde 22). Geçiş ücretleri ve trafik cezalarının nasıl yansıtılacağını kiralık araç HGS ve kiralık araç trafik cezası yazılarında ayrıca anlattık.
Yazılımınız neyi tutmalı?
Yönetmelik kayıt yükünü artırıyor: teslim ve iade belgesi, yedi gün içinde kapanması gereken depozito, iadeden sonra gelen geçişler ve cezalar, beş yıl saklanacak sözleşmeler, Bilgi Sistemine kaydedilecek araçlar. Bunları kâğıt ve tabloyla yürüten işletme, en çok depozito süresinde ve hasar belgelerinde zorlanacak.
Geliştirdiğimiz oto kiralama yazılımında teslim ve iade kayıtları fotoğraflarla tutuluyor, iki kayıt yan yana karşılaştırılıyor; depozito kiralama bedelinden ayrı izleniyor; geçiş ve ceza yansıtmaları aynı kiralamaya bağlanıyor. Yönetmeliğin istediği sözleşme alanlarını ve belge biçimlerini kapsam görüşmesinde sizin şablonunuzla birlikte netleştiriyoruz. Teslim ve iade kaydının düzenini araç kiralama programı yazısında anlattık.
Hazırlık için ilk adım
Filonuzun bir dökümünü çıkarın: her aracın model yılı, kilometresi, ağır hasar kaydı, tescil sahibi ve motor türü. Ardından iki soruyu cevaplayın: 1 Ocak 2028'de hangi araçlar yaş ya da kilometre yüzünden filodan çıkacak, ve şubelerinizin her biri asgari araç sayısını kendi başına karşılıyor mu? Bu döküm araç alım planınızı, mesleki yeterlilik sınavına girecek çalışan listesi de eğitim takviminizi belirler.
